Liedjes om intervallen te treffen

Een handige manier om de verschillende intervallen te leren treffen, is aan de hand van bestaande liedjes. Een bekend voorbeeld is Berend Botje, dat je helpt bij de stijgende grote sext. Als je je solfège nog moet ontwikkelen, is het handig om voor elk interval een trucje te kennen.

Haakjes in akkoordsymbolen

ParenthesisSommige muzikanten schrijven in akkoordsymbolen de toevoegingen die na de eerste toevoeging komen tussen haakjes. Ze schrijven dus G7(>9) in plaats van G7>9 en D7(<9<5) in plaats van D7<9<5. Deze notatiewijze kun je zien in The New Real Book. Hier is een voorbeeld, een fragment van Take the A train.

Afkorting voor mineur

mmmmDe meeste muzikanten noteren mineurakkoorden op dezelfde manier: met een m. Dus schrijven we DM en GM7. Maar sommige muzikanten gebruiken in plaats daarvan min. En in sommige boeken, zoals The New Real Book en The Latin Real Book (beide gepubliceerd door Sher Music), wordt mi gebruikt.

Hoe zijn deze voorkeuren verdeeld? Om daar achter te komen, heb ik een klein onderzoekje gedaan met Google.

Kruis negen of mol tien

sharpHet akkoord met de noten c, e, g, bes en es (of dis), hoe noteer je die samenklank in akkoordsymbolen? In de VS schrijft men meeste C7>9. In Nederland schrijven veel muzikanten echter C7<10. En het schijnt dat die laatste schrijfwijze in de vroege jaren van de jazz ook in de VS gebruikt werd.

Hoe kunnen we kiezen tussen deze twee mogelijkheden? Er is voor zowel C7>9 als C7<10 iets te zeggen.

Mineurakkoorden met kleine letters

AaToen ik achttien was en net piano leerde spelen, kreeg ik advies van mijn enigszins excentrieke oom, die een fanatiek amateurmusicus was. Hij zei me dat ik mineurakkoorden moest schrijven met kleine letters. Ik was onder de indruk van zijn persoonlijkheid en ik volgde zijn advies op. Deze manier van noteren is zeker geen slecht idee. Het komt overeen met de manier waarop majeur- en mineur- toonsoorten worden genoteerd in de klassieke muziek (met name in sommige Europese landen). Bijvoorbeeld, een vioolconcert staat dan in D-majeur of in d-mineur. En het komt ook overeen met de manier waarop trappen vaak worden genoteerd.

De sus4

4De sus4 is een alteratie, waarbij de terts een secunde omhoog is gegaan naar de kwart. Bijvoorbeeld, in Csus4 is de terts e verhoogd naar f. In de klassieke harmonieleer hoort deze toon omlaag op te lossen naar de terts. En in jazz en pop zal dat ook ook vaak gebeuren. (Hoewel in sommige stijlen de sus4 niet hoeft op te lossen.)

Real Book en New Real Book

comparisonAls docent arrangeren kom ik regelmatig studenten tegen die beweren dat een bepaalde manier van akkoorden noteren fout is. Blijkbaar hebben ze één methode van noteren aangereikt gekregen en denken ze dat die de enige juiste is. Dat is erg jammer. Ze hadden moeten leren dat verschillende musici akkoordsymbolen op verschillen manieren gebruiken.

Een goede manier om dat te illustreren is om een aantal bekende boeken met akkoordenschema’s naast elkaar te leggen. Laten we The Real Book en The New Real Book eens vergelijken, twee zeer bekende collecties, gebruikt door eindeloos veel muzikanten.

De notatie van none-akkoorden

nineAls je in de jazz-muziek een akkoord met een none schrijft, impliceert die een septiem. In C9 bijvoorbeeld zit naast de none een septiem. Deze afspraak bespaart tijd bij het schrijven en lezen van akkoorden, want in de jazz speel je nu eenmaal een negen bijna altijd in combinatie met een zeven. Mocht het ooit nodig zijn om een akkoord te schrijven met een negen, maar zonder een zeven, dan noteer je write Cadd9. Het bovenstaande wordt onderwezen op conservatoria over de hele wereld en deze kennis vindt je ook in boeken en op Wikipedia.

Je zou dus verwachten dat iedereen het eens is over deze manier van noteren. Maar dat is toch niet zo.

Kwintparallellen

parallelIn de klassieke contrapunt is het verboden om stemmen te laten bewegen in parallelle kwinten. In hoeverre geldt die regel ook in de lichte muziek? Om hier achter te komen is het waardevol om concrete voorbeelden te onderzoeken. Daarvoor staat in dit bericht een aantal bekende stukjes muziek waarin kwintparallelen voorkomen.

Reharmonisatie II

Slingers-346Een hele tijd geleden heb ik een bericht geplaatst over reharmonisatie. Dat is het kiezen van alternatieve akkoorden bij het arrangeren van een nummer. In dit bericht laat ik zien hoe je reharmonisatie toe kunt passen op Hallelujah van Leonard Cohen. Als je niet bekend bent met het nummer is hier een leadsheet.

In het vorige bericht besprak ik zes technieken. Die zes passen we nu ook toe.

Techniek 1 – Akkoorden rijker maken met toevoegingen

In plaats van de drieklanken die in de leadsheet staan, schrijven we vier- en vijfklanken:
Reharmoniseren, techniek 1

  • 1
  • 2