Reharmonisatie II

Slingers-346Een hele tijd geleden heb ik een bericht geplaatst over reharmonisatie. Dat is het kiezen van alternatieve akkoorden bij het arrangeren van een nummer. In dit bericht laat ik zien hoe je reharmonisatie toe kunt passen op Hallelujah van Leonard Cohen. Als je niet bekend bent met het nummer is hier een leadsheet.

In het vorige bericht besprak ik zes technieken. Die zes passen we nu ook toe.

Techniek 1 – Akkoorden rijker maken met toevoegingen

In plaats van de drieklanken die in de leadsheet staan, schrijven we vier- en vijfklanken:
Reharmoniseren, techniek 1

Arrangeeroefening: kruis of mol

pijlenAls je noten schrijft die niet in de toonladder zitten, moet je kiezen of je een kruis of een mol gebruikt. In de meeste gevallen is slechts één van beide correct. Je kunt de noot vaak afleiden van het akkoord dat er klinkt. In deze oefening ga je de juiste variant kiezen.

De opdracht ziet er als volgt uit. Wijs steeds aan of de linker- of rechterversie de voorkeur heeft:
Kruis of mol - opdracht

Arrangeeroefening: toevoegingen bedenken

kattenIn de arrangeeroefeningen eerder op dit blog waren de akkoorden gegeven en kon je erop vertrouwen dat de harmonieën in orde waren. Maar in de praktijk blijkt vaak dat de akkoorden die je tegenkomt in boeken of op het internet onbetrouwbaar zijn. Met name in de toevoegingen die je in de harmmonieën kunt nemen heb je als arrangeur veel ruimte.

In deze oefening ga je zelf bedenken welke toevoegingen je schrijft. In de opdracht zijn de basisakkoorden gegeven, maar er staan nergens septiemen of nonen en dergelijke. Bij het arrangeren moet je vaak zelf bedenken welke toevoegingen je in de harmonieën schrijft. Maar het nummer, ‘What a wonderful world’, vraagt om jazzy harmonieën, dus om toevoegingen. In de opdracht is de melodie gegeven, en het is de bedoeling dat je een homofone uitwerking maakt voor SATB:
What a wonderful world

Arrangeeroefening: homofoon II

Four penguins stand in their enclosure aIn het vorige bericht stond een arrangeeroefening voor homofone akkoorden. Nu een vergelijkbare vierstemmige oefening. In dit geval ga je een gedeelte van Here, there and everywhere van The Beatles arrangeren.

De opdracht ziet er als volgt uit. De melodie en de harmonieën zijn gegeven. Het is de opdracht om de onderste drie stemmen, de alt, tenor en bas, in te vullen:

here, there and everywhere

Versnellen en vertragen

optrekken en afremmenHoe laat je zangers goed naar elkaar luisteren? Laat ze zingen in een variërend tempo, zonder dat je als dirigent het tempo aangeeft! Hier is daarvoor een hele simpele oefening, die toch uitdagend is:

versnellen en vertragen

Notatie van akkoordsymbolen

signaalDe taal van de akkoordsymbolen is niet overal hetzelfde. Het ene boek noteert akkoorden op een net iets andere manier dan het andere en per muzikant zijn er ook verschillen. Op de ene plek zie je een mineurakkoord aangegeven met een M, op de andere plek zie je MI of zelfs MIN. Op de ene plek wordt een mol-negen weergegeven als <9, op de andere plek als -9. Enzovoorts.

Op zich zijn de verschillen in de akkoordsymbolen niet erg. Een taal is nu eenmaal levend en verandert voortdurend. Maar aan de andere kant het zou ook wel fijn zijn als er enige standaardisatie zou zijn. Dat maakt het aanleren van akkoordsymbolen gemakkelijker en maakt het voor muzikanten gemakkelijker akkoorden te lezen.

Inzinger met bluesy akkoorden

mondharmonicaEen bijzonder mooie opeenvolging van akkoorden, die in de blues nog wel eens wordt gebruikt, zijn de trappen I, III en dan verlaagd VII. De volgende inzingoefening is daarop gebaseerd: I-III - half

Inzinger met sexten

bach beeldIn deze inzingoefening zing je sexten en secundes achter elkaar. Door de sexten klinkt de melodie een beetje Bach-achtig:
Inzinger met sexten - 1 Eenstemmig

Inzinger in Doo wop-stijl

driftersDoo wop staat meestal in zes-achtste. In dit geval is het schema niet I-VI-II-V, want dat is wel erg uitgekauwd, maar I-III-VI-II:
zes-achtste-half

Funky inzingoefening

rechtIn de afgelopen weken ben ik op zoek geweest naar een vervangende oefening voor de geliefde ‘dwee-de-loo-dap’-oefening, zoals die staat in het boek Meerstemmig inzingen. Hier is een kandidaat:straight-eighths-half